انواع کفپوش بتنی به همراه روش ساخت و استانداردها

مقدمه ای بر کفپوش بتنی:

با توجه به اینکه بتن از اهمیت زیادی در زندگی بشر برخوردار است ، مطالعه آن جهت ارتقا کیفیت این محصول نیز بسیار مورد توجه محققین قرار دارد. این تحقیقات در زمینه های مواد افزودنی، مصالح مورد استفاده در اختلاط بتن و عمل آوری آن می باشند.

در استفاده از بتن برای عناصر غیر سازه ای بیشتر تمرکز بر روی مقاومت در برابر خوردگی و دوام است. یخبندان، سرما و گرما و سایر عوامل محیطی می تواند بر روی کفپوش ها بتنی پیاده رو ها و کفپوش های بتنی حیاط منزل تاثیر بدی برجای گذاشته و باعث فرسایش سطح آن ها شوند.

از عوامل مهم تخریب کف پوش ها می توان به فضای خالی موجود در بتن که باعث نفوذ رطوبت می شود و در نتیجه سیکل یخبندان باعث کاهش مقاومت کفپوش های بتنی در برابر فرسایش می شود اشاره کرد.

كفپوشهاي بتنی از محصولات بتنی هستند كه اشكال و ضخامت و ويژگی های هندسی دارند که هریک می تواند برای مکان های خاصی مناسب باشد. برای مثال استفاده از کفپوش های بتنی پازلی که مانند قطعات پازل در کنار یکدیگر قرار می گیرد و باعث زیبایی معابر و پیاده رو ها می شود. از اين كفپوش ها می شود در مكان های در معرض سايش شديد بهره برد.

روش های تولید کفپوش بتنی:

روش های تولید کفپوش های بتنی بر سه نوع می باشد. در اینجا قصد داریم با معرفی هر یک به مزایا و معایب آنها بپردازیم:

روش پرس خشک :

برای تولید کفپوش بتنی به روش پرس خشک به صورت دولایه عمل می کنند.  این درصورتی است که می توان کفپوش بتنی را به شکل یک لایه نیز تولید کرد ولی از آنجایی که لازم است مصالح رویه از کیفیت بهتری برخوردار باشند، تولید کفپوش به شکل دولایه علاوه بر کاهش هزینه ها به دوام بیشتر این محصول نیز کمک بسزایی می کند.

در این روش می توان بدون استفاده از مواد افزودنی حباب زا و یا روان کننده، نسبت آب به سیمان را کم کرد. همچنین در این روش ایجاد تراکم کافی و عمل آوری بسیار مهم می باشد. برای تولید کفپوش بتنی به روش پرس خشک ابتدا بتن در یک لایه (لایه زیرین) در قالب ریخته و ویبره می شود و با فشار وزنه 10 تنی پرس می شود. سپس لایه رویه ریخته و ویبره می شود و بعد تحت فشار 10 تنی پرس می شود.

با توجه به محدود بودن زمان ویبره و پرس در این روش، کفپوش ها نسبت به یخبندان (ذوب و انجماد) نسبت به سایر روش های تولید کفپوش بتنی حساس تر می باشند. ولی با توجه به سریع بودن ویبره و پرس، تولید با تعداد بالا امکان پذیر است که یکی از مزایای این روش بحساب می آید.

لازم بذکر است که برای تولید بتن رنگی (کفپوش های بتنی رنگی) تنها کافیست بتن رویه را رنگی کرد و از این نظر نسبت به روش پرس خیس در مصرف رنگ نیز صرفه جویی می شود.

روش پرس تر (پرس خیس):

در این روش بتن با کارایی خمیری یا خیلی روان (اسلامپ بالا) داخل قالب ها ریخته می شود و پرس 500 تنی بر آن اعمال می شود که با دستگاه مکنده حدود 70 درصد آب آن کشیده می شود. اسلامپ بالا در این روش باعث می شود که دوغاب سیمان سطح کفپوش بتنی را بگیرد و همین عامل باعث افزایش مقاومت کفپوش در مقابل سیکل یخبندان و نفوذ آب به داخل کفپوش بتنی می گردد. طبق گفته محققین روش پرس تر بهترین روش برای تولید کفپوش بتنی با بالاترین مقاومت و دوام است.

روش ویبره (قالب درجا):

در این روش بعد از اختلاط بتن در بچینگ طبق مدت زمان مشخص که به دستگاه داده شده، بتن به درون قالب ها ریخته می شود. با استفاده از نوار نقاله قالب ها به روی میزه ویبره رفته و بعد از ویبره شدن به قسمت عمل آوری انتقال داده می شوند.

باید در نظر داشت که مدت زمان ویبره طوری نباشد که باعث جمع شدن آب (آب انداختگی بتن) روی سطح بتن تازه شود چون تاثیر منفی در کارایی کفپوش بتنی خواهد داشت. این روش نیز باتوجه به نظر کارشناسان به دلیل اینکه دوغاب سیمان باعث ایجاد سطحی یکپارچی در اطراف قطعه بتنی می شود، در سیکل های یخبندان رفتار خوبی از خود نشان می دهد.

تولید کفپوش بتنی

طرح اختلاط:

با توجه به اینکه عامل اصلی تخریب کفپوش های بتنی شرایط محیطی مانند سیکل یخبندان است، در نتیجه باید به طرح اختلاط آن دقت کافی داشت.

طرح اختلاط در روش پرس خشک:

برای لایه زیرین کفپوش بتنی از 350 کیلوگرم سیمان تیپ 2 در هر متر مکعب با سنگدانه هایی حداکثر به قطر 6 میلیمتر و احتساب رطوبت 8% برای کل مصالح استفاده می شود. براساس مطالعات ووک و همکارانش طرح اختلاط مناسب برای لایه رویه که در برابر شرایط محیطی مانند سیکل یخندان و نفوذ آب قرار دارد، به شرح زیر می باشد:

مواد مورد نیاز، 350 کیلوگرم سیمان تیپ 2 برای یک متر مکعب و سنگ دانه های پایه آهکی حداکثر با قطر 1 میلیمتر، میکروسیلیس، پودر سنگ آهکی و آب می باشد. باید حداقل مصالح را به مدت 90 ثانیه با هم ترکیب کنیم و سپس آب به آن اضافه شود. با توجه به کارهای علمی انجام شده برای تولید کفپوش بتنی، استفاده از میکروسیلیس به مقاومت کفپوش بتنی در برابر سایش و خمش بسیار موثر می باشد.

طرح اختلاط به روش پرس خیس:

در این روش همانند قبل 350 کیلوگرم سیمان تیپ 2 در یک متر مکعب می باشد ولی قطر سنگ دانه ها بین 10 تا 25 میلی متر می باشد و اسلامپ آن بیش از 16 سانتی متر است می توان از پودر سنگ پایه آهکی نیز در ترکیب بتن استفاده کرد که در این صورت 7 تا 15 درصد سیمان مصرفی کم می شود.

طرح اختلاط به روش ویبره ای:

طرح اختلاط بهینه در این روش 350 کیلوگرم سیمان تیپ 2 در هر مترمکعب با سنگدانه هایی حداکثر به قطر 10 میلیمتر و ماده افزودنی روان کننده تا 5 درصد وزنی سیمان، استفاده از میکروسیلیس به حدی که مقدار اسلامپ بین 6 تا 10 سانتی متر باشد. در این روش با توجه به مصرف میکروسیلیس و مقدار جذب بالای آب توسط این ماده، نیاز است تا از فوق روان کننده استفاده شود.

مصالح رویه در کفپوش های بتنی:

با توجه به اینکه لایه زیرین در برابر عوامل محیطی نیست نیاز به مراقبت چندانی ندارد ولی لایه رویه باید از کیفی بهتری برخوردار باشد تا بتواند در مقابل نفوذ آب و شرایط محیطی از قبیل یخبندان مقاومت کند. در نتیجه لایه رویه باید به شکلی باشد که دارای حفره کمتر و سطحی صاف و یکپارچه باشد تا در برابر عوامل محیطی بهتر عمل کند. برای همین منظور از مصالحی به نام پر کننده یا فیلر استفاده می شود که البته نیاز به رعایت نکاتی است که اکنون به آن می پردازیم.

استفاده از سنگدانه هایی با قطر بیش از 3 میلی متر باعث ایجاد حفره بر روی سطح کفپوش بتنی می شود. توصیه می شود از مصالح شکسته استفاده شود چون بهتر با مصالح فیلر درگیر می شوند. استفاده از سنگ دانه های تولید شده در کارخانه های سنگ کوبی با توجه به بافت همسان عملکرد بهتری نسبت به ماسه دارند و درگیری آنها با مصالح فیلر نیز بهتر است. استفاده از سنگدانه های سیلیسی به دلیل جذب اولیه آب بیشتر توصیه نمی شود و بهتر است از سنگدانه هایی با میزان جذب آب اولیه کمتر استفاده شود.

خاک حاصل از کارخانه های سنگ کوبی و پودر سنگ های موجود در بازار برای استفاده به عنوان ماده پرکننده (فیلر) مناسب می باشد. باید دقت شود که استفاده بیش از اندازه از فیلر (یک سوم مقدار سنگ دانه های موجود) باعث جذب آب مواد ریز تر شده و باعث ایجاد گلوله های خمیری بر روی سطح مصالح رویه می شود و موجب عدم یکنواختی سطح کفپوش بتنی می گردد.

عایق کفپوش بتنی:

از Waxes ،Silicones ،Acrylic،Epoxy  وUrethane به عنوان عایق های پوششی برای ضد آب کردن سطح رویه استفاده می شود. Siloxane و Silane عایق کننده هاي نفوذي پایه حلالی و Zycosil به عنوان عایق کننده پایه آبی برای عایق کردن مورد استفاده قرار می گیرند.

بررسی و مطالعات تجربی و آزمایشگاهی نشان داده است که رعایت موارد زیر در پروسه عایق کردن و همچنین استفاده از مواد نانو برای ضد آب کردن کفپوش ها تاثیر مهمی در دوام آن ها خواهد داشت.

  • مواد استفاده شده به عنوان نانو نباید از 6 نانو بزرگتر باشند.
  • نانو عایق های نفوذی عملکرد بهتری نسبت به انواع پوششی آن دارند زیرا این مواد به داخل رویه نفوذ می کنند و در مقابل سایش از بین نمی روند.
  • ماده نانو که به عنوان عایق استفاده می شود باید بعد از اتمام عمل آوری بتن به آن اضافه شود.

جدول زیر حاصل بررسی جذب آب توسط 100 نمونه قطعه بتنی می باشد که مقایسه ای بین حالت عایق شده با نانو و بدون عایق را نشان می دهد:

شیوه تولید

میزان جذب آب بدون نانو عایق %

میزان جذب آب با نانو عایق %

پرس خشک

5

2/4

پرس تر

5/3

75/1

روش ویبره

5

1

استفاده از چه نوع كفپوش هايی مجاز ميباشد؟

توصیه می شود کفپوش های بتنی مورد استفاده از مصالح تولید شده به روش صنعتی و دارای پروانه و علامت استاندارد باشد.

استانداردهای مربوط به كفپوش های بتنی و موزائيك بيرونی

از جمله استاندارد ای اجباری در این زمینه می توان به استانداردشماره 2-755 سازمان ملی استاندارد با عنوان موزاييك سيماني– قسمت 2: براي كاربرد بيروني – ويژگي ها و روش هاي آزمون، اشاره کرد که در آن به الزامات هندسی، ويژگي هاي سطح و ظاهر، مقاومت مکانیکی، مقاومت در برابر لغزش /سرخوردگي و مقاومت در برابر هوازدگي پرداخته شده است.

آزمایش مقاومت خمشی:

استاندارد 755 سازمان ملی استاندارد، آزمایش مقاومت خمشی را جهت بررسی مشخصات مقاومتی موزاییک ها بیان داشته است. آزمون مقاومت خمشی اشاره شده در این استاندارد، آزمایش خمش سه نقطه ای می باشد.

ديتايل های اجرايی متداول و مرسوم پروژه کفپوش بتنی:

دیتیل اجرایی کفپوش بتنی

آنالیز قیمت:

در خصوص آنالیز قیمت بایست به عوامل زیر توجه داشت و قیمت نهایی به همه عوامل که در پایین ذکر شده بستگی خواهد داشت:

  • دستمزد نيروي انساني
  • ماشين آلات
  • مصالح
  • حمل مصالح
  • ضريب بالاسری
  • ضريب منطقه ای (براساس فهرست بهای ابنیه)
  • ضريب تعدیل
  • قیمت محصول
  • اضافه بها رنگي بودن كفپوش بتني پيش ساخته
  • و در نهایت محاسبه قیمت تمام شده

عوامل زیست محیطی:

بستر کفپوش های بتنی به دلیل عدم اجرای صحیح زیر سازی می تواند نشست کند و همین امر موجب افزایش پسماند و باعث انجام زیرسازی دوباره خواهد شد که حتما باید به آن توجه داشت. ولی با توجه به اجرای کفپوش بتنی به روش خشکه چینی، در صورت نشست نیز بلوک های بتنی قابلیت اجرای دوباره را دارند.

فواصل بین بلوک های بتنی امکان جذب آب توسط زمین را فراهم می کند. با توجه به اهميت جذب آب جهت جلوگيري از خشك شدن بستر طبيعي و حفظ محيط زيست كه با رعايت بندكشي در فواصل معين شده تامين ميگردد و روشهاي تركيبي به شكل مجوف جهت كاشت چمن در فضاي بين كفسازي قابليت جذب آب توسط بستر طبيعي را افزايش ميدهد.

تعمیر و نگهداری کفپوش بتنی در روش خشکه چینی آسان و به دفعات امکان پذیر است و و از مزاياي اين روش محسوب ميگردد و کمترین پسماند را خواهد داشت. و به جهت برداشت کمتر از منابع ماسه و سیمان می تواند در حفظ محیط زیست بسیار موثر باشد.

همگی می دانیم که تولید سیمان باعث تولید گاز کربن دی اکسید خواهد شد در صورتیکه با استفاده از روش خشکه چینی منجر به کاهش تولید کربن دی اکسید و حفظ اكوسيستم طبيعی می شود.

تاثیراستفاده از محصول فرعی تولید شیشه در تولید کفپوش بتنی:

یکی از پرمصرف ترین مواد در صنایع مختلف، شیشه می باشد. تعداد شرکت هاي تولید کننده شیشه در کشور بسیار زیاد بوده و حجم بالاي ضایعات نیز به همراه دارد. از مهمترین ضایعات این شرکت ها، ضایعات محصول فرعی تولید شیشه می باشد. همچنین در جامعه شهر نشینی امروزي استفاده از قطعات بتنی بسیار رواج یافته است. یکی از پرمصرف ترین این قطعات کفپوش هاي بتنی است. لازم بذکر است که استفاده از این ماده به عنوان جایگزین وزنی بخشی از ریزدانه رویه کفپوش های بتنی مورد توجه قرار گرفته است.

ارسال نظر